G這g闚

Mapa (Plan Miasta)

Wa積e adresy i telefony

  • Urz康 Miejski w G這gowie (UM)
    • 67-200 G這g闚
    • Rynek 10
    • Tel.: +48 76 726-54-00 (informacja)
    • www.glogow.pl
    • E-mail: umglogow@lg.onet.pl
  • Starostwo Powiatowe w G這gowie
    • 67-200 G這g闚
    • ul. Sikorskiego 21
    • Tel.: +48 76 72-82-800 (informacja)
    • www.powiat.glogow.pl
    • E-mail: starosta.dgl@powiatypolskie.pl
  • Powiatowy Urz康 Pracy w G這gowie (PUP)
    • 67-200 G這g闚
    • ul. Piaskowa 1
    • Tel.: +48 76 72-75-555 (sekretariat)
    • www.pup.glogow.net.pl
    • E-mail: wrgl@praca.gov.pl
    • NIP: 693-189-71-59
    • REGON: 390730199
  • Komunikacja Miejska G這g闚 (KM)
    • 67-200 G這g闚
    • ul. Rudnowska 30
    • Tel.: +48 76 833-40-44 (sekretariat)
    • www.km.glogow.pl
    • E-mail: km@km.glogow.pl
  • Miejski O鈔odek Kultury G這g闚 (MOK)
    • 67-200 G這g闚
    • pl. Konstytucji 3 Maja 2
    • Tel.: +48 76 835-66-30 (informacja)
    • www.mok.glogow.pl
    • E-mail: mokglogow@master.pl
  • Mi璠zyzak豉dowy Klub Sportowy Chrobry G這g闚 (MZKS)
  • AMD Chrobry G這g闚
  • Pa雟twowa Wy窺za Szko豉 Zawodowa w G這gowie (PWSZ)
    • 67-200 G這g闚
    • ul. Piotra Skargi 5
    • Tel.: +48 76 835-35-66 (dziekanat)
    • www.pwsz.glogow.pl
    • E-mail: kontakt@pwsz.glogow.pl
  • Klub Protector
  • Klub Mayday
    • 67-200 G這g闚
    • ul. Perseusza 11
    • Tel.: +48 607-539-379
    • www.klubmayday.glt.pl
    • E-mail: cekia.mayday@wp.pl
    • NIP: 693-205-15-94
    • REGON: 391070210
  • Kino Jubilat
    • 67-200 G這g闚
    • pl. Konstytucji 3 Maja 3
    • Tel.: +48 76 727-69-59
    • www.glogow.pl/jubilat
    • E-mail: jubilat@stricte.net
  • Huta Miedzi G這g闚
    • 67-200 G這g闚
    • ul. 真kowicka 1
    • Tel.: +48 76 747-70-01
    • www.kghm.pl
  • Radio Elka G這g闚
    • 67-200 G這g闚
    • ul. Grodzka 33
    • Tel.: +48 76 833-45-88
    • www.elka.pl
    • E-mail: glogow@elka.pl
  • Tygodnik G這gowski
    • 67-200 G這g闚
    • ul. Jedno軼i Robotniczej 39
    • Tel./fax: +48 76 835-00-22
    • www.eglogow.pl
    • E-mail: glogowska@gazeta.wroc.pl

O G這gowie

Miasto powiatowe w wojew鏚ztwie dolno郵御kim, na skraju Pradoliny G這gowskiej i Wzg鏎z Dalkowskich, nad Odr.

74 tysi帷e mieszka鎍闚 (2000). Wa積y o鈔odek przemys這wy, us逝gowy i mieszkaniowy Legnicko-G這gowskiego Okr璕u Miedziowego; w obr瑿ie miasta Huta Miedzi G這g闚 I i G這g闚 II (jeden z najwi瘯szych tego typu obiekt闚 na 鈍iecie), w kt鏎ej 1993 uruchomiono wydzia metali szlachetnych (produkcja srebra, niewielkich ilo軼i z這ta, platyny i platynowc闚, szlamu palladowego, selenu i in. metali ziem rzadkich towarzysz帷ych z這穎m miedzi), przy hucie elektrociep這wnia (49 MW); liczne zak豉dy przemys逝: elektromaszynowego (d德igi, wysi璕niki, rega造 sklepowe i magazynowe, warsztaty remontowe), dziewiarskiego, obuwniczego, odzie穎wego, spo篡wczego (cukrownia, przetw鏎stwo mi瘰a), drzewnego; wa積y w瞛e drogowy i kolejowy przy magistrali nadodrza雟kiej Wroc豉w-Szczecin; port rzeczny na Odrze. Wy窺za Szko豉 Techniczna (g堯wnie informatyka), Instytut Kultury i Sztuki zielonog鏎skie WSP, filia Wydzia逝 Zarz康zania i Informatyki Akademii Ekonomicznej we Wroc豉wiu, filia Politechniki Zielonog鏎skiej (Wydzia Mechaniczny); dzia豉j m.in.: Towarzystwo Ziemi G這gowskiej, Fundacja na rzecz Odbudowy Teatru im. Andersa Gryphiusa (po zako鎍zeniu budowy planuje si tutaj utworzenie Europejskiego Centrum Spotka M這dzie篡), Stowarzyszenie Wolnej Sztuki; corocznie odbywaj si: Mi璠zynarodowe G這gowskie Spotkania Jazzowe, Mayday Rock Festival, Przegl康 Zespo堯w Folklorystycznych "Kresy"; Muzeum Archeologiczno-Historyczne, Muzeum Hutnictwa i Odlewnictwa Metali Kolorowych (w cz窷ci zamku), galerie, m.in. malarstwa wsp馧czesnego; miasto prowadzi intensywn wymian kulturaln i intelektualn z miastami partnerskimi z Niemiec, Holandii, Szwecji i Wielkiej Brytanii; zosta這 nagrodzone Honorowym Dyplomem Rady Europy (1999) i Honorow Flag Rady Europy (2000). Wiele obiekt闚 i klub闚 sportowych, w tym Centrum Sportowe "G這gowski Triathlon", w pobli簑 G這gowa tor motocrossowy G鏎k闚; odbywaj si: Mistrzostwa Polski i Europy w Motocrossie, Mistrzostwa Polski w Szachach B造skawicznych.

P馧nocna i p馧nocno-wschodnia cz窷 G這gowa jest po這穎na w p豉skiej dolinie rzecznej, po逝dnie - na wzg鏎zach morenowych. P馧nocn granic miasta stanowi Odra oraz jej dorzecze - Stara Odra, w po逝dniowo-wschodniej cz窷ci znajduje si kilka kana堯w, m.in. Kana G這gowski, na wschodzie - uj軼ie rzeki Czarna (lewy dop造w Odry). Zabytkowe centrum G這gowa le篡 na lewym brzegu Odry (doszcz皻nie zniszczone podczas II wojny 鈍iatowej, od ko鎍a lat 80. jest odbudowywane). W pobli簑, na wyspie utworzonej przez Odr i jej starorzecze, znajduje si najstarsza dzielnica miasta - Ostr闚 Tumski. Zak豉dy przemys這we zlokalizowano g堯wnie we wschodniej i zachodniej cz窷ci G這gowa, a nowe osiedla blok闚 mieszkalnych na przedmie軼iach i na po逝dnie od centrum.

毒鏚這:
  1. Wielka Encyklopedia PWN, red. nacz. Jan Wojnowski, PWN, Warszawa 2004

Historia

Historia miasta. Gr鏚 w rozlewisku Odry, w pobli簑 dawnego uj軼ia Baryczy, na terytorium plemienia Dziadoszan, wzniesiony oko這 985 zapewne po opanowaniu tego terenu przez Mieszka I; otoczony wa貫m drewniano-ziemnym, wewn徠rz g瘰to zabudowany; wzmiankowany 1010; odegra wa積 role w walkach obronnych toczonych z cesarstwem niemieckim przez Boles豉wa I Chrobrego (1010, 1017) i Boles豉wa III Krzywoustego (1109); siedziba kasztelanii; 1251-1508 stolica ksi瘰twa - g這gowskiego, nast瘼nie w豉sno嗆 Korony czeskiej, od 1526 w monarchii Habsburg闚 (niemiecka nazwa Glogau); od XIII w. o鈔odek handlowy i rzemie郵niczy (g堯wnie: sukiennictwo, p堯ciennictwo, piwowarstwo, garncarstwo); od 1. po這wy XVI w. o鈔odek protestantyzmu; jedna z najwa積iejszych gmin 篡dowskich na 奸御ku; w XVII w. po po瘸rze i zniszczeniach podczas wojny trzydziestoletniej 1618-48 - upadek gospodarczy; od 1742 w pa雟twie pruskim, ufortyfikowany; od XIX w. rozw鎩 przemys逝 maszynowego i spo篡wczego, handel produktami rolnymi; od 1846 po陰czenie kolejowe.

Pomimo germanizacji G這g闚 i okolice zachowa造 charakter polski; po I wojnie 鈍iatowej, na mocy traktatu wersalskiego, pozosta w granicach Niemiec; 1923 rozbudowa portu. Podczas II wojny 鈍iatowej 6 niemieckich oboz闚 pracy przymusowej, 1942-45 ob霩 przej軼iowy dla dzieci polskich przeznaczonych do germanizacji; 1944 ob霩 przej軼iowy dla Polak闚 z obozu przej軼iowego w Pruszkowie; w czasie dzia豉 wojennych zniszczony w oko這 90%. Od 1945 w Polsce, odbudowany; 1920-75 i od 1999 siedziba powiatu. Miejsce urodzenia w ko鎍u XV w. Jana z G這gowa - teologa, astronoma i geografa, nauczyciela M. Kopernika.

Ksi瘰two g這gowskie - piastowskie ksi瘰two obejmuj帷e p馧nocno-wschodni cze嗆 奸御ka, ze stolic w G這gowie; po raz pierwszy wydzielone zapewne 1179 z dzielnicy Boles豉wa I Wysokiego dla m這dszego brata, Konrada; po jego 鄉ierci (mi璠zy 1180 a 1190) przywr鏂one do dzielnicy Boles豉wa; ponownie wydzielone 1251 z ksi瘰twa legnickiego na skutek buntu (1249-51) ks. Konrada I przeciw starszemu bratu Boles豉wowi II Rogatce; po 鄉ierci Konrada podzielone 1278 mi璠zy jego syn闚 - w豉軼iwe ksi瘰two g這gowskie obj掖 Henryk I (III); 1290 przy陰czono do niego dawne ksi瘰two 軼inawskie, p馧nocn cze嗆 ksi瘰twa legnickiego i ksi瘰twa wroc豉wskiego, 1294 obszar po Byczyn i Gorz闚 奸御ki, 1304 ksi瘰two 瘸ga雟kie; 1312 podzielone mi璠zy syn闚 Henryka I (III) na ksi瘰two g這gowskie i ksi瘰two ole郾icko-namys這wskie; 1316-23 cz窷 g這gowsk ponownie podzielono na ksi瘰two g這gowskie i ksi瘰two 軼inawskie; 1331 ksi瘰two g這gowskie zosta這 zaj皻e przez kr鏊a Jana Luksemburskiego i w陰czone do Korony czeskiej jako ksi瘰two dziedziczne; obejmowa這 w闚czas, opr鏂z G這gowa - Bytom nad Odr, S豉w, Wschow i Polkowice z okr璕ami; 1344 ksi捫 瘸ga雟ki Henryk III (V) 疾lazny w zamian za obietnic nadania ksi瘰twa g這gowskiego z這篡 ho責 lenny kr鏊owi Janowi; 1349 (ostatecznie 1360) cz窷 kr鏊ewska ksi瘰twa g這gowskiego zosta豉 przekazana w do篡wocie Bolkowi II Ma貫mu 鈍idnicko-jaworskiemu, od 1368 znajdowa豉 si w Koronie czeskiej, a 1384 nadano j w lenno ksi璚iu cieszy雟kiemu Przemkowi i jego potomkom; cze嗆 ksi捫璚 1360 przekazano w dziedziczne posiadanie Henrykowi 疾laznemu i nast瘼nie by豉 kilkakrotnie dzielona i 陰czona z ksi瘰twem 瘸ga雟kim; linia g這gowska Piast闚 瘸ga雟kich wygas豉 1476 na Henryku IX (XI) Starszym; 1482 wyodr瑿nione z ksi瘰twa g這gowskiego ksi瘰two kro郾ie雟kie przej瘭i margrabiowie brandenburscy, przy reszcie utrzyma si Jan II 瘸ga雟ki. W 1488-89 ksi瘰two g這gowskie opanowa zbrojnie kr鏊 Maciej Korwin; 1491-96 jako ksi瘰two suwerenne znajdowa這 si w posiadaniu Jana I Olbrachta, nast瘼nie do 1508 kr鏊ewicza (kr鏊a) Zygmunta (Starego), po czym zosta這 inkorporowane do Korony czeskiej.

Zjazd g這gowski 1462, spotkanie Kazimierza IV Jagiello鎍zyka z kr鏊em czeskim Jerzym z Podiebrad闚, kt鏎e odby這 si 17-30 V w G這gowie na 奸御ku; zawarty 27 V polsko-czeski traktat przewidywa wzajemn pomoc przeciwko Turkom i regulowa kwestie sporne; zjazd g這gowski zapocz徠kowa zbli瞠nie polsko-czeskie, wyj軼ie Jerzego z mi璠zynarodowej izolacji politycznej (inspirowanej g堯wnie przez papie瘸) i otworzy mo磧iwo軼i sukcesji jagiello雟kiej na tronie czeskim; Kazimierz odm闚i wsp馧dzia豉nia w polityce antycesarskiej i antybrandenburskiej; kontynuacj zjazdu g這gowskiego by sojusz polsko-austriacki zawarty 14 VI 1462 w Poznaniu.

毒鏚這:
  1. Wielka Encyklopedia PWN, red. nacz. Jan Wojnowski, PWN, Warszawa 2004

Legnicko-G這gowski Okr璕 Miedziowy (LGOM)

Jest to region przemys這wy, o kt鏎ego powstaniu i i rozwoju zadecydowa豉 obecno嗆 surowca - rud polimetalicznych z podwy窺zon zawarto軼i miedzi i srebra. Z這瘸 rud metali eksploatowane by造 na Przedg鏎zu Sudeckim od najdawniejszych czas闚. Najpierw przyst徙iono do wydobycia rud miedzi w okolicy Boles豉wca i Z這toryi, kt鏎e od 1954 r. zacz皻o przerabia w hucie miedzi w Legnicy. Okr璕 przemys這wy z prawdziwego zdarzenia powsta jednak dopiero w latach 60., kiedy przyst徙iono do eksploatacji zasobnych (1,6 mld t), cho niskoprocentowych (1,6% zawarto軼i miedzi) rud miedzi w rejonie Legnicy, Lubina i G這gowa. G堯wnymi zak豉dami przemys這wymi regionu s obecnie: kopalnie rud miedzi w Lubinie, Polkowicach, Sieroszowicach i Rudnej, huty miedzi w G這gowie, Legnicy i Orsku, zak豉d wzbogacania rud w Lubiniu oraz zak豉dy chemiczne (kwas siarkowy) w Legnicy. G堯wnymi o鈔odkami miejskimi i przemys這wymi okr璕u (zag喚bia) s zatem: Legnica, G這g闚, Lubin, Polkowice oraz Orsk. Okr璕 przemys這wy prze篡wa trudno軼i adaptacji do nowych warunk闚 ekonomicznych oraz geograficznie innej orientacji rynkowej. Jest to ponadto obszar wielkiego zagro瞠nia ekologicznego i degradacji 鈔odowiska. Zbiornik odpad闚 poflotacyjnych 疾lazny Most, le膨cy w Pobli簑 Polkowic, jest najwi瘯sz tego typu budowl w Europie (ponad 1250 ha).

毒鏚這:
  1. Polska II, red. nauk. Wies豉w Malik, Wydawnictwo Kurpisz, Pozna 2000

Turystyka i zabytki

G這g闚 le篡 na p馧nocnym kra鎍u wojew鏚ztwa dolno郵御kiego, nad Odr. W historii zapisa si w 1109 jako miejsce bohaterskiej obrony polskiej za這gi przed wojskami niemieckiego cesarza Henryka V (napastnicy u篡li dzieci obro鎍闚 jako 篡wych tarcz). Od po這wy XIII w. G這g闚 by stolic piastowskiego ksi瘰twa g這gowskiego. W 1945 to jedno z najpi瘯niejszych miast Dolnego 奸御ka zosta這 prawie ca趾owicie zniszczone. W 豉tach 50. w pobli簑 odkryto bogate z這瘸 miedzi, co zaowocowa這 powstaniem Legnicko-G這gowskiego Okr璕u Miedziowego i intensywnym rozwojem miasta. Po wojnie odbudowano pojezuicki ko軼i馧 Bo瞠go Gafa z prze這mu XVII i XVIII w. oraz barokowy zamek z XVII w., mieszcz帷y Muzeum Archeologiczno-Historyczne (m.in. z pochodz帷ymi z V w. ozdobami kultury 逝篡ckiej oraz ekspozycj 鈔edniowiecznych narz璠zi tortur). Od ko鎍a lat 80. prowadzona jest kompleksowa odbudowa star闚ki, z zachowaniem dawnego stylu wype軟iaj帷ych j kamieniczek. Rekonstrukcji doczeka豉 ju pot篹na, 80-metrowa wie瘸 istniej帷ego od XIII w. ratusza, na odbudow czekaj pozosta這軼i jednego z najstarszych na 奸御ku teatr闚. Jako symbol zniszczeli wojennych, w stanie trwa貫j ruiny zachowany zostanie gotycki ko軼i馧 鈍. Miko豉ja z po這wy XIII w. W najstarszej cz窷ci miasta, na Ostrowie Tumskim odbudowywana jest p騧nogotycka XV-wieczna kolegiata z roma雟kimi fragmentami z prze這mu XII i XIII w.

Zabytki:

毒鏚豉:
  1. Atrakcje Turystyczne Polski, pod red. Moniki Karolczuk-K璠zierskiej, Wydawnictwo Kluszczy雟ki, Krak闚 2006
  2. Wielka Encyklopedia PWN, red. nacz. Jan Wojnowski, PWN, Warszawa 2004

Obni瞠nie Milicko-G這gowskie i Pradolina G這gowska

Obni瞠nie Milicko-G這gowskie (cz窷 Niziny Po逝dniowopolskiej). Makroregion ten uwa瘸ny jest za cz窷 Pradoliny Barucko-G這gowskiej z kontynuacj na obszarze Niemiec. Niejednolity charakter tego obni瞠nia pozwoli na wyr騜nienie czterech mezoregion闚, z kt鏎ych jednym jest Pradolina G這gowska. Jest to mezoregion bardziej rozleg造, kt鏎ego pochodzenie wi捫e si z dzia豉lno軼i l康olodu, obecnie na znacznym odcinku wykorzystany przez Odr. Wyra幡ie rozci庵a si terasa zalewowa z u篡tkami zielonymi oraz wy窺za piaszczysta pokryta lasami. Przeobra瞠nia antropogeniczne poza obszarem G這gowa, wschodz帷ym w sk豉d Legnicko-G這gowskiego Okr璕u Miedziowego, s niewielkie.

Pradolina G這gowska - 鈔odkowozachodnia cz窷 Obni瞠nia Milicko-G這gowskiego, wzd逝 Odry, od Nowej Soli po W御osz; d逝go嗆 oko這 70 km, szeroko嗆 do 12 km; pierwotnie stanowi豉 zag喚bienie ko鎍owe lodowca zlodowacenia Warty, p騧niej szlak odp造wu w鏚; w dnie pradoliny szeroki taras 陰kowy pokryty madami (Flimsols) piaszczysto-py這wymi, wy瞠j tarasy piaszczyste z glebami brunatnymi (Cambisols) i rdzawymi (Arenosols), wydmy (obecnie poro郾i皻e lasami); w Pradolinie G這gowskiej do Odry uchodzi Barycz; dominuj pola i 陰ki; najwi瘯sze miasto - G這g闚 (na po逝dniowym skraju).

毒鏚這:
  1. Polska II, red. nauk. Wies豉w Malik, Wydawnictwo Kurpisz, Pozna 2000

G這g闚 w liczbach

Powierzchnia miasta 35,1 km2 (3 511 ha)
Aktualna liczba mieszka鎍闚 (liczba ludno軼i) 68 954
Liczba urodze w 2006 roku 745
Liczba zgon闚 w 2006 roku 480
Ilo嗆 os鏏, kt鏎e zameldowa造 si do miasta w roku 2006 641
Ilo嗆 os鏏, kt鏎e wymeldowa造 si z miasta w roku 2006 1 155
Ilo嗆 os鏏, kt鏎e pracuj 16 043
Bezrobocie: liczba bezrobotnych mieszka鎍闚 4 219
Ilo嗆 ksi捫ek w miejskich bibliotekach 114 279 sztuk
Nowopowsta貫 mieszkania w 2006 roku 230 (o 鈔edniej powierzchni 67,4 m2)
Nowe budynki oddane do u篡tku w 2006 roku 61
Ilo嗆 firm, instutycji i przedsi瑿iorstw (podmiot闚 gospodarczych) dzia豉j帷ych na terenie miasta 6 862
Dochody miasta (gminy) 152 620 641,10 z
Wydatki miasta (gminy) 165 046 823,22 z
字ednia pensja w powiecie g這gowskim 2 276,38 z (co stanowi 86,30% 鈔edniej krajowej)
Ilo嗆 samochod闚 osobowych w powiecie g這gowskim 22 092
Ilo嗆 ofiar 鄉iertelnych w wypadkach drogowych na 100 tysi璚y mieszka鎍闚 11,9
毒鏚這:
  1. Wybrane statystyki z Banku Danych Regionalnych, 2006
2007 (c) www.miaston.pl